Kỹ Thuật Bao Trái Bưởi Da Xanh Chống Ruồi Vàng Và Nám Nắng Nhiệt Độ Cao

Chào bà con mình nhé! Gặt rất vui được đồng hành cùng bà con trong việc chăm sóc vườn tược. Hôm nay mình nói về một “tuyệt chiêu” cực kỳ đơn giản nhưng quyết định tới 80% vẻ đẹp và chất lượng quả khi thu hoạch: kỹ thuật bao trái bưởi da xanh.

Trong cái thời tiết nắng như đổ lửa và lũ ruồi vàng hoành hành như hiện nay, nếu không bao trái kỹ thì bưởi da xanh rất dễ bị nám, rụng, coi như công sức cả năm “đổ sông đổ biển”. Bài này Gặt gom đủ từ thời điểm, chọn túi, các bước làm cho tới những sai lầm hay gặp để bà con làm theo được ngay.

Vì sao phải bao trái bưởi da xanh?

Bưởi da xanh vốn có giá trị cao nhờ cái vỏ xanh mướt và múi hồng mọng nước. Bà con muốn tìm hiểu thêm về nguồn gốc giống bưởi này có thể đọc trang Bưởi da xanh trên Wikipedia tiếng Việt. Thế nhưng, loại quả này lại là “món mồi ngon” của ruồi vàng và rất nhạy cảm với ánh nắng gắt.

Khi bị nắng chiếu trực tiếp quá lâu, vỏ bưởi sẽ bị cháy nám, chai sần, làm giảm giá trị thương phẩm đáng kể. Thương lái nhìn trái vỏ loang lổ là ép giá ngay, dù múi bên trong vẫn ngon. Vì vậy bao trái bưởi da xanh không phải việc làm cho đẹp, mà là giữ tiền cho nhà vườn.

Ruồi vàng gây hại thế nào?

Ruồi vàng (ruồi đục trái) cái dùng ống đẻ trứng chích qua vỏ, đẻ trứng vào trong. Trứng nở thành giòi, ăn phần thịt quả, làm trái thối và rụng sớm. Vết chích ban đầu rất nhỏ, khó thấy, tới khi phát hiện thì trái đã hỏng.

Nếu chỉ trông vào phun thuốc thì phải phun nhiều lần, tốn tiền, lại lo dư lượng trên trái. Bao trái bưởi da xanh tạo một lớp “áo giáp” vật lý, ruồi không chích tới vỏ được nên giảm hẳn thiệt hại.

Nám nắng do nhiệt độ cao

Những trái nằm ngoài rìa tán, hướng về phía Tây, hứng nắng chiều gắt nhất là dễ bị nám nhất. Vỏ chỗ bị nắng chiếu chuyển vàng, rồi khô cứng, sần sùi. Khi trái đã nám thì không có cách nào làm xanh lại được.

Túi bao che bớt ánh nắng trực tiếp, giữ vỏ bưởi xanh đều, mỏng và láng. Đây là lý do nhiều vườn bưởi da xanh xuất khẩu đều coi bao trái là khâu bắt buộc.

Thời điểm vàng để bao trái bưởi da xanh

Bà con đừng đợi trái lớn quá mới bao. Thời điểm lý tưởng nhất là khi trái bưởi to bằng quả trứng vịt hoặc quả bóng tennis, khoảng 45–60 ngày sau khi đậu trái. Lúc này vỏ trái đã đủ cứng, cuống đã chắc, mà ruồi vàng thì bắt đầu tìm tới.

Bao sớm quá khi trái còn nhỏ xíu thì cuống yếu, dễ gãy, trái dễ rụng vì sức nặng của túi. Bao trễ quá thì ruồi vàng có thể đã chích trứng vào trong, bao lúc này là “nhốt giòi trong túi”.

Lưu ý quan trọng: Trước khi bao 1–2 ngày, bà con nên phun một đợt thuốc trừ sâu và nấm bệnh để đảm bảo “nhà mới” của trái bưởi hoàn toàn sạch mầm bệnh. Loại thuốc và liều lượng làm theo nhãn hoặc hướng dẫn của cán bộ kỹ thuật địa phương. Chờ lá và trái khô ráo hẳn mới bao.

Chọn túi bao trái bưởi da xanh phù hợp

Hiện nay có nhiều loại túi, nhưng để chống nắng tốt nhất, bà con nên ưu tiên hai điều sau:

• Túi vải không dệt: rất thoáng khí, thoát nước tốt, giúp trái không bị “hầm” hơi.
• Màu sắc: nên chọn túi màu trắng để phản xạ ánh nắng, giúp hạ nhiệt độ bên trong túi, tránh nám nắng do nhiệt độ cao.

Bảng dưới đây giúp bà con so sánh nhanh các loại túi thường gặp khi bao trái bưởi da xanh:

Túi bao trái bưởi da xanh nên đủ rộng để trái còn chỗ lớn tới lúc thu hoạch. Nếu túi chật, trái lớn lên bị ép, vỏ dễ trầy và méo.

Các bước bao trái bưởi da xanh đúng kỹ thuật

• Bước 1: Kiểm tra và tỉa bớt những trái kém phát triển, trái méo, trái bị sâu đầu cành. Mỗi chùm chỉ giữ lại trái đẹp nhất để cây dồn dinh dưỡng.
• Bước 2: Phun phòng trước 1–2 ngày như đã nói ở trên, đợi trái khô ráo.
• Bước 3: Cho trái vào túi, đảm bảo trái nằm gọn trong lòng túi, không cấn vào cành hay gai.
• Bước 4: Túm miệng túi lại và quấn dây kẽm (hoặc dây rút) thật chặt vào cuống trái. Đừng quấn quá lỏng kẻo ruồi vàng vẫn len lỏi vào được.
• Bước 5: Ghi lại ngày bao hoặc dùng màu túi, màu dây khác nhau theo từng đợt để dễ tính ngày thu hoạch.

Mẹo làm nhanh cho vườn lớn

Vườn nhiều cây thì khi bao trái bưởi da xanh nên chia theo hàng, làm dứt điểm từng hàng trong ngày. Chuẩn bị sẵn túi đã mở miệng và dây cắt sẵn đeo bên hông. Trái trên cao dùng thang chữ A cho vững, đừng kéo cành xuống vì dễ gãy cuống.

Nên bao trái bưởi da xanh vào sáng sớm hoặc chiều mát. Giữa trưa nắng gắt vừa mệt người, vừa dễ làm trái bị sốc nhiệt khi vừa được bao.

Chăm sóc sau khi bao trái bưởi da xanh

Bao trái bưởi da xanh xong không có nghĩa là xong việc. Khoảng 1–2 tuần bà con đi thăm vườn một lần, xem túi có rách, tuột dây hay đọng nước không. Túi rách thì thay túi mới ngay, vì chỉ một lỗ nhỏ cũng đủ cho ruồi vàng chui vào.

Sau mưa lớn, kiểm tra đáy túi, nếu thấy đọng nước thì xé một lỗ nhỏ dưới đáy cho thoát. Trái nào trong túi có dấu hiệu thối, chảy nhựa thì hái bỏ, mang ra xa vườn tiêu hủy để không lây lan.

Song song với bao trái, bà con vẫn cần bón phân cân đối để trái lớn đều. Cách chia phân theo từng giai đoạn bà con xem thêm bài thời điểm bón phân NPK cho cây ăn trái. Sau thu hoạch, nhớ tỉa cành đúng lịch theo bài lịch cắt tỉa cành cho cây ăn trái để cây có tán thoáng, đỡ sâu bệnh cho vụ sau.

Lợi ích “vàng” từ việc bao trái bưởi da xanh

Việc này không chỉ giúp bà con nhàn hơn vì ít phải phun thuốc hóa học, mà còn bảo vệ trái khỏi:

• Ruồi vàng: ngăn chặn việc đẻ trứng gây thối trái.
• Nám nắng: giữ cho vỏ bưởi luôn xanh bóng, không bị cháy vàng do nhiệt độ cao.
• Dư lượng thuốc bảo vệ thực vật: đảm bảo trái bưởi sạch, an toàn cho người tiêu dùng.
• Trầy xước: giảm vết cọ do gió đung đưa vào cành lá, vỏ trái láng đẹp hơn.

Trái bưởi sau khi bao thường đều màu, da mỏng đẹp, dễ phân loại và bán được giá cao hơn hẳn so với trái để trần.

Sai lầm thường gặp khi bao trái

• Bao khi trái còn ướt: hơi nước bị nhốt trong túi, nấm bệnh phát triển nhanh.
• Không phun phòng trước: trứng ruồi, rệp, nấm có sẵn trên vỏ sẽ phát triển ngay trong túi.
• Buộc lỏng miệng túi: ruồi vàng vẫn chui vào, bao cũng như không.
• Dùng túi nilon kín: trái bị hầm nóng, dễ thối và vẫn nám.
• Bao rồi bỏ mặc: túi rách, tuột không ai thay, công sức đổ sông.

Bao trái bưởi da xanh tuy tốn chút công sức ban đầu nhưng hiệu quả mang lại cực kỳ xứng đáng. Chúc bà con mình có một vụ mùa bưởi da xanh thắng lợi, trái nào trái nấy đều “đẹp như tranh”! Xem thêm nhiều kinh nghiệm khác tại chuyên mục Cây ăn quả.

Gặt – Bạn đồng hành cùng nhà nông.